Konu ne olursa olsun, herhangi bir tasarımda renk seçimi çok önemlidir. Kart yaparken, kutuları süslerken, albüm sayfası hazırlarken seçtiğimiz renkler yaptıklarımızı daha çarpıcı ve beğenilir kılabilir ya da donuklaştırabilir ve hatta çirkinleştirebilir.
Peki konu bu kadar önemliyse ne yapmalıyız? Nasıl hareket etmeliyiz? Doğru ve uyumlu renkleri nasıl seçebiliriz?
Büyük ustaların tablolarını incelersek renk uyumunun önemini daha kolay anlayabiliriz. Bu tablolarda renkler öylesine planlanmıştır ki bunun rastlantı olması mümkün değildir. Her bir renk bilinçle seçilmiş ve yerleştirilmiştir.
Biz de tasarımlarımızda onlar kadar bilinçle olmasa da belli basit kurallardan yararlanarak kullanacağımız renkleri seçebilir, yerleştirebilir ve çok daha dikkat çekici ve güzel sonuçlar elde edebiliriz. Bunun için biraz bilgi, biraz dikkate ihtiyacımız olacak.
Renk seçiminde en önemli iki konu renklerin psikolojik etkileri ve renk uyumudur. Pekçoğumuzun renk konusunda çoğunlukla geleneklerden, çevremizden, deneyimlerimizden kaynaklanan önyargıları vardır. Örneğin bir bebeğimiz olacaksa ve erkek olacağını biliyorsak mavileri, kız olacaksa pembeleri tercih ederiz. Yılbaşı süslemeleri için seçilen renklerde kırmızı ve yeşiller hakimdir. Sonbaharın renkleri kırmızı turuncu ve sarılardır gibi. Temizliğin, saflığın rengi beyaz, matemin siyah kabul edilir. Bunların nedeni renklerin insanların üzerinde sebebi bilinmeyen psikolojik etkileridir.
Bu etkiler pek çok araştırmaya konu olmuştur ve moda-satış-pazarlama-rehabilitasyon-eğitim gibi pek çok alanda bilimsel olarak da kullanılmaktadır. Ancak konu çok ayrıntılıdır ve başlıbaşına bir uzmanlık alanıdır.
Biz çok kısa olarak bizi ilgilendirecek kadar ele alırsak; Örneğin,
KIRMIZI – Kırmızı kan rengidir. Kan insanoğluna can veren, yaşamını sağlayan ancak aynı zamanda ölümüne de neden olan bir maddedir. Doğada kırmızı renk tehlike anlamına gelir. Bu özelliklerine nedeniyle kırmızı rengin dikkat çekme-uyarma-heyecanlandırma gibi psikolojik etkilerine şaşırmamak gerekir.
MAVİ – gökyüzünün ve denizlerin rengidir. Sakinleştiricidir. Özgürlüğü temsil eder. Aynı zamanda soğuk ve yalnızlık hissi de uyandırır.
YEŞİL – doğanın rengidir, şanstır, yeniliktir. Paranın, gücün, başarının rengidir.
KAHVERENGİ – toprak rengidir. Denge ve güven hissi uyandırır.
SARI – güneşin rengidir. Sıcaktır. Kendine güven, arkadaşlık, yaratıcılık demektir. Zaman zaman korkunun ve stresin rengi olarak da ifade edilir.
Tasarımlarımızda bu gibi bilgi ve deneyimlerden yararlanmalıyız. Örneğin arkadaşımızın yeni doğan bebeğine bir kutlama kartı hazırlıyorsak kahverengi ya da koyu kırmızı gibi bir renk yerine açık mavi pembe sarı gibi daha pastel bir renk seçmemiz daha doğru ve etkili olur. Bir doğum günü partisinde çekilen resimlerle albüm sayfası hazırlıyorsak canlı, neşeli renklerle (parlak kırmızılar-sarılar-maviler-yeşiller gibi) yaşanan coşkuyu çok daha iyi ifade edebiliriz.
İkinci konu renklerin birbirine uyumlarıdır. Bunun için renk çarklarından ve uyum seçeneklerinden yararlanmak mümkündür. Bu çarklar basit olarak bize hangi renklerin birbirleriyle daha uyumlu olduklarını sistematik bir biçimde gösterir. Başlangıç olarak bu çarklardan ve karşılaştığımız örneklerden yararlanmak ve deneyim kazanmak sanırım en doğru yol olacaktır.
Konulara Uygun Renk Seçimine Örnekler
Açık mavi tonları, gümüş ve griler kış temalı tasarımlar için kullanılabilir.
Yılbaşı için kullanılan renkler beyaz, kırmızı, yeşil ve altın renkleri olabilir.
Yeşiller tazelik canlılık hissi veren, iştah açıcı renkler olarak kabul edilir.
Turuncu ve kırmızıları ve tonlarını, yeşiller yiyecekle ilgili konularda kullanılabilir.
Renk Çarkı Kullanımı
Renk çarkının birbirine karşıt – zıt olan renkleri daima uyumludur.
Yanyana gelen iki ya da daha fazla sayıda birbirine uyumludur.
Zıt olan renkler ve yanındaki renkler daima birbirine uyumludur.
Karşılıklı gelen üçtebirler birbirleriyle rahatlıkla kullanılabilir.
Birbirinin karşıtı çapraz renkler de uyumlu olarak kullanılabilir.
Aynı rengin değişik tonları her zaman birbirlerine uygundur.
